PTSD – psychoterapia CBT w Białymstoku

Po doświadczeniu traumatycznym niektóre wspomnienia, obrazy lub reakcje mogą powracać mimo upływu czasu. Może pojawiać się silne napięcie, unikanie sytuacji przypominających o wydarzeniu, trudności ze snem, nadmierna czujność albo poczucie, że zagrożenie wciąż jest blisko.

W terapii poznawczo-behawioralnej przyglądamy się temu, w jaki sposób doświadczenie traumatyczne wpływa na obecne funkcjonowanie, i stopniowo pracujemy nad zmniejszeniem jego wpływu na codzienne życie.

Kobieta z cieniem wspomnienia – ilustracja PTSD i doświadczenia traumy
Kobieta z cieniem wspomnienia – ilustracja PTSD i doświadczenia traumy
Kobieta z cieniem przeszłego doświadczenia – objawy PTSD po traumie
Kobieta z cieniem przeszłego doświadczenia – objawy PTSD po traumie

Jak może wyglądać PTSD?

PTSD może rozwinąć się po doświadczeniu wydarzenia, które wiązało się z zagrożeniem życia, zdrowia lub bezpieczeństwa. Objawy mogą dotyczyć zarówno powracających wspomnień, jak i sposobu reagowania na sytuacje, które przypominają o tym doświadczeniu.

Nawracające wspomnienia i obrazy
Wspomnienia związane z wydarzeniem mogą pojawiać się mimowolnie i wywoływać silne emocje lub reakcje ciała. Mogą pojawiać się również koszmary lub poczucie, jakby wydarzenie działo się ponownie.

Unikanie
Może pojawić się potrzeba omijania miejsc, sytuacji, rozmów, myśli lub uczuć, które przypominają o traumatycznym doświadczeniu.

Napięcie i nadmierna czujność
Organizm może pozostawać w stanie gotowości, mimo że zagrożenie już minęło. Może to oznaczać trudności z rozluźnieniem, problemy ze snem i koncentracją, drażliwość lub silne reagowanie na niespodziewane bodźce.

Zmiany w myśleniu i emocjach
Po traumatycznym doświadczeniu może zmienić się sposób myślenia o sobie, innych ludziach lub świecie. Mogą pojawić się m.in. poczucie winy, wstyd, wycofanie, odrętwienie emocjonalne albo trudność w przeżywaniu pozytywnych emocji.

Jak wygląda terapia PTSD?

Praca z traumatycznym wspomnieniem

Po traumatycznym doświadczeniu mogą pozostać przekonania dotyczące winy, odpowiedzialności, bezpieczeństwa czy zaufania do innych. W terapii przyglądamy się im i szukamy bardziej adekwatnego sposobu rozumienia tego, co się wydarzyło.

Powrót do traumatycznego wspomnienia w terapii PTSD
Powrót do traumatycznego wspomnienia w terapii PTSD

Zmiana znaczeń związanych z traumą

Unikanie może przynosić chwilową ulgę, ale jednocześnie utrudniać przekonanie się, że wiele sytuacji, które przypominają o traumie, obecnie nie stanowi zagrożenia. Dlatego stopniowo pracujemy nad powrotem do bezpiecznych miejsc, sytuacji i aktywności.

Stopniowe ograniczanie unikania

Praca z myślami i znaczeniem traumatycznego doświadczenia
Praca z myślami i znaczeniem traumatycznego doświadczenia
Powrót do codziennego życia po traumie – psychoterapia PTSD
Powrót do codziennego życia po traumie – psychoterapia PTSD

W terapii stopniowo wracamy do wspomnienia traumatycznego doświadczenia w bezpiecznych warunkach. Pozwala to na przetwarzanie tego doświadczenia i zmniejszanie poczucia, że wydarzenie nadal dzieje się „tu i teraz”, mimo że rzeczywiste zagrożenie już minęło.

Dlaczego objawy mogą utrzymywać się po traumie?

Mimo że traumatyczne wydarzenie się zakończyło, organizm może nadal reagować tak, jakby zagrożenie było obecne.

Wspomnienie, obraz, dźwięk, miejsce albo inny sygnał kojarzący się z traumą może uruchamiać silne emocje i reakcje ciała, nawet gdy w danej chwili jesteś bezpieczny.

Unikanie tego, co przypomina o traumie, może chwilowo zmniejszać napięcie, a pozostawanie w ciągłej gotowości może dawać poczucie większej kontroli nad możliwym zagrożeniem. Jednocześnie takie reakcje mogą utrudniać doświadczenie, że to, co wydarzyło się wtedy, nie dzieje się już „tu i teraz”.

Schemat PTSD – wspomnienie, poczucie zagrożenia, unikanie i nadmierna czujność
Schemat PTSD – wspomnienie, poczucie zagrożenia, unikanie i nadmierna czujność

Przypomnienie o traumie

Poczucie zagrożenia „tu i teraz”

Unikanie • napięcie • nadmierna czujność

To, co wydarzyło się wtedy, nie musi nadal wpływać na Twoje życie w ten sam sposób.

Jeśli wspomnienia traumatycznego wydarzenia, unikanie lub ciągłe napięcie utrudniają Ci codzienne funkcjonowanie, w terapii możemy wspólnie przyjrzeć się temu, co podtrzymuje objawy, i stopniowo pracować nad odzyskaniem poczucia bezpieczeństwa w „tu i teraz”.